ලැයිස්තු සහ ටපල් වලදී දත්ත ලබාගැනීමට දර්ශක (index: 0, 1, 2...) භාවිතා කළා. නමුත් ශබ්දකෝෂයකදී දත්ත ගබඩා කරන්නේ සහ ලබාගන්නේ **යතුරක් (key)** සහ ඊට අදාළ **අගයක් (value)** ලෙසයි. මෙය key-value pair එකක් ලෙස හැඳින්වේ.
ශබ්දකෝෂයක් යනු වෙනස් කළ හැකි (changeable) දත්ත එකතුවකි. ඒවා නිර්මාණය කරන්නේ දඟර වරහන් {} භාවිතා කරමිනි.
ව්යුහය (Syntax): { "key1": value1, "key2": value2 }
student = {
"name": "Nimali Silva",
"age": 21,
"is_registered": True,
"courses": ["Mathematics", "Science", "IT"]
}අගයන් ලබා ගැනීම (Accessing Values): දර්ශක වෙනුවට යතුර (key) භාවිතා කරයි.
print(student["name"]) # ප්රතිඵලය: Nimali Silva
print(student["courses"]) # ප්රතිඵලය: ['Mathematics', 'Science', 'IT']ආරක්ෂිත ක්රමය: යතුරක් ශබ්දකෝෂයේ නොමැති නම්, ඉහත ක්රමය දෝෂයක් (Error) ඇති කරයි. එය වළක්වා ගැනීමට .get() ක්රමය භාවිතා කළ හැක.
print(student.get("age")) # ප්රතිඵලය: 21
print(student.get("city")) # ප්රතිඵලය: None (දෝෂයක් නැත)අගයන් වෙනස් කිරීම සහ එකතු කිරීම (Changing and Adding Values):
# අගයක් යාවත්කාලීන කිරීම
student["age"] = 22
print(student.get("age")) # ප්රතිඵලය: 22
# අලුත් අයිතමයක් එකතු කිරීම
student["city"] = "Galle"
print(student) # ප්රතිඵලයට city: "Galle" එකතු වේඅයිතම ඉවත් කිරීම (Removing Items): pop() ක්රමය මඟින් යතුර සඳහන් කර අයිතමයක් ඉවත් කළ හැක.
student.pop("is_registered")
print(student) # is_registered යුගලය ඉවත් වේශබ්දකෝෂයක් හරහා ලූප කිරීම (Looping): .items() ක්රමය භාවිතා කිරීමෙන් යතුර සහ අගය දෙකම එකවර ලබාගත හැක.
for key, value in student.items():
print(f"Key: {key}, Value: {value}")