ඔබ මේ වන විට ජපන් භාෂාවේ 〜ます (masu) සහ 〜です (desu) භාවිතා කරමින් ආචාරශීලීව කතා කිරීමට ඉගෙනගෙන ඇත. නමුත් ජපානයේ, විශේෂයෙන්ම ව්යාපාරික සහ විධිමත් අවස්ථාවලදී, ඊටත් වඩා ඉහළ මට්ටමේ ගෞරවාන්විත භාෂාවක් භාවිතා වේ. මෙය 敬語 (Keigo) ලෙස හැඳින්වේ. මෙම පාඩමෙන් අපි කෙයිගො හි මූලික සංකල්ප හඳුනා ගනිමු.
කෙයිගො යනු ඔබ කතා කරන පුද්ගලයාට හෝ ඔබ කතා කරන ವಿಷಯයට අදාළ පුද්ගලයාට ගෞරවය දැක්වීම සඳහා භාවිතා කරන විශේෂ වචන සහ ව්යාකරණ රටා පද්ධතියකි. සිංහල භාෂාවේ "ඔබතුමා", "එතුමා", "වැඩම කරනවා" වැනි ගෞරවාර්ථ පද භාවිතා කරනවා සේම, ජපන් සමාජයේ සමාජ තත්ත්වය, වයස සහ සබඳතා අනුව නිවැරදි භාෂා මට්ටම භාවිතා කිරීම ඉතා වැදගත් වේ.
කෙයිගො භාවිතා කරන ප්රධාන අවස්ථා:
කෙයිගො ප්රධාන කොටස් තුනකට බෙදිය හැකිය. ඔබ මෙයින් එකක් දැනටමත් දන්නවා!
මෙය ඔබ මේ දක්වා ඉගෙන ගත් ආචාරශීලී භාෂාවයි. 〜ます (masu) සහ 〜です (desu) භාවිතා කිරීම Teineigo වලට අයත් වේ. මෙය ඕනෑම කෙනෙකුට සාමාන්ය ගෞරවයක් දැක්වීමට භාවිතා කරන සම්මත ආචාරශීලී ක්රමයයි.
私は本を読みます。 (Watashi wa hon o yomimasu.) - මම පොතක් කියවනවා.
Sonkeigo භාවිතා කරන්නේ අන්ය පුද්ගලයෙකුගේ (විශේෂයෙන් ඔබට වඩා තත්ත්වයෙන් ඉහළ කෙනෙකුගේ) ක්රියාවන් ගැන කතා කිරීමේදීය. මෙහිදී, ඔබ එම පුද්ගලයා සහ ඔහුගේ ක්රියාවන් "උසස් කර" ගෞරවය පෙන්වයි.
කාටද භාවිතා කරන්නේ: ඉහළ නිලධාරියෙක්, ගුරුවරයෙක්, සේවාදායකයෙක්.
අරමුණ: අන්ය පුද්ගලයා උසස් කිරීම.
උදාහරණය: (ඔබේ කළමනාකරු ගැන කතා කරන විට)
社長は本をお読みになります。 (Shachō wa hon o oyomi ni narimasu.) - සභාපතිතුමා පොතක් කියවයි (ගෞරවයෙන්).
Kenjōgo භාවිතා කරන්නේ ඔබගේ හෝ ඔබගේ කණ්ඩායමේ (in-group) කෙනෙකුගේ ක්රියාවන් ගැන ඉහළ තත්ත්වයේ කෙනෙකුට කතා කිරීමේදීය. මෙහිදී, ඔබ ඔබවම "පහත් කර" නිහතමානී වීම තුළින් අන්ය පුද්ගලයාට වක්රාකාරව ගෞරවය පෙන්වයි.
කාටද භාවිතා කරන්නේ: ඔබ ගැන හෝ ඔබේ කණ්ඩායම ගැන (උදා: ඔබේ සමාගම) ඉහළ තත්ත්වයේ කෙනෙකුට කතා කරන විට.
අරමුණ: ඔබවම පහත් කර නිහතමානී වීම.
උදාහරණය: (ඔබ සේවාදායකයෙකුට පොතක් පෙන්වන විට)
私がこの本をお見せします。 (Watashi ga kono hon o omise shimasu.) - මම (නිහතමානීව) ඔබට මෙම පොත පෙන්වන්නම්.
සාමාන්ය ක්රියාපද Sonkeigo සහ Kenjōgo වලදී වෙනස් වන ආකාරය තේරුම් ගැනීමට පහත වගුව උපකාරී වනු ඇත. මේ සියල්ල එකවර මතක තබා ගැනීම අවශ්ය නැත, නමුත් වෙනස හඳුනාගැනීම වැදගත් වේ.
| තේරුම | Masu Form (Teineigo) | Sonkeigo (ගෞරවාන්විත) | Kenjōgo (නිහතමානී) |
|---|---|---|---|
| යනවා / එනවා / ඉන්නවා | 行きます / 来ます / います | いらっしゃいます | 参ります (mairimasu) おります (orimasu) |
| කනවා / බොනවා | 食べます / 飲みます | 召し上がります (meshiagarimasu) | いただきます (itadakimasu) |
| කරනවා | します | なさいます | いたします |
| බලනවා | 見ます | ご覧になります (goran ni narimasu) | 拝見します (haiken shimasu) |
| කියනවා | 言います | おっしゃいます | 申します (mōshimasu) |