ලූපයක් යනු යම් කේත කොටසක් නැවත නැවතත් ක්රියාත්මක කිරීමට යොදාගන්නා ක්රමයකි. කේතය නැවත නැවත ලිවීම වෙනුවට, අපට එය ලූපයක් තුළට දමා අවශ්ය වාර ගණනක් ක්රියාත්මක කළ හැක.
for ලූපය ප්රධාන වශයෙන් යම් අනුපිළිවෙලක් (sequence) හරහා ගමන් කිරීමට භාවිතා කරයි. මෙම අනුපිළිවෙල ලැයිස්තුවක් (list), ටපල් එකක් (tuple), හෝ ස්ට්රින්ග් එකක් (string) විය හැක.
ව්යුහය (Syntax):
for item in sequence:
# sequence එකේ ඇති සෑම item එකක් සඳහාම මෙම කේතය ක්රියාත්මක වේ
names = ["කමල්", "නිමලා", "සුනිල්", "සෝමා"]
for name in names:
print(f"ආයුබෝවන්, {name}!")
ප්රතිඵලය:
ආයුබෝවන්, කමල්!
ආයුබෝවන්, නිමලා!
ආයුබෝවන්, සුනිල්!
ආයුබෝවන්, සෝමා!
සමහර විට අපට නිශ්චිත වාර ගණනක් ලූපයක් ක්රියාත්මක කිරීමට අවශ්ය වේ. ඒ සඳහා range() ශ්රිතය ඉතා ප්රයෝජනවත් වේ.
for number in range(5):
print(f"මෙය {number + 1} වන වාරයයි.")
ප්රතිඵලය:
මෙය 1 වන වාරයයි.
මෙය 2 වන වාරයයි.
මෙය 3 වන වාරයයි.
මෙය 4 වන වාරයයි.
මෙය 5 වන වාරයයි.
for ලූප මෙන් නොව, while ලූපයක් යම් කොන්දේසියක් සත්ය (True) ව පවතින තාක් කල් ක්රියාත්මක වේ.
ව්යුහය (Syntax):
while condition:
# condition එක True වන තාක් කල් මෙම කේතය ක්රියාත්මක වේ
අවවාදයයි: while ලූපයේ කොන්දේසිය කිසිවිටෙක False නොවන්නේ නම්, එය අනන්ත ලූපයක් (infinite loop) බවට පත්වී වැඩසටහන නතර නොවී ක්රියාත්මක වේ. එබැවින් ලූපය තුළ කොන්දේසිය වෙනස් වන ආකාරයක් සැකසීම වැදගත් වේ.
උදාහරණය:
count = 1
while count <= 5:
print(count)
count = count + 1
print("ලූපය අවසන්.")
ප්රතිඵලය:
1
2
3
4
5
ලූපය අවසන්.
සුබ පැතුම්! ඔබ දැන් Python වල ප්රධාන පාලන ව්යුහ දෙකම (if/else සහ for/while) ඉගෙනගෙන අවසන්.